Meningen GLK8 zijn verdeeld

"Elke herziening brengt een gewenningsperiode met zich mee", zegt Paul van den Oord van VEK Adviesgroep nuancerend over het nieuwe certificatieschema Groen Label Kas. En hij is niet de enige die dat merkt. Ook Erik Bax, adviseur bij Agro AdviesBuro, Joost Hooijman, subsidieadviseur bij Koenen en Co Accountants en Belastingadviseurs en Hans Olsthoorn, bedrijfsadviseur bij Flynth, zien een verschil in de hoeveelheid aanvragen onder GLK7 en GLK8. De adviseurs zijn allen experts op het gebied van GLK. Zij adviseren hun klanten, tuinders, over de interpretatie van de eisen en berekenen of voorgenomen investeringen al of niet rendabel zijn. Over de nieuwe versie, die geldt sinds oktober 2007, zijn zij kritisch. Van den Oord: "Dit jaar hebben wij nog maar 5 aanvragen ingediend, waarvan er 2 daadwerkelijk worden gerealiseerd. In de afgelopen jaren lagen deze aantallen fors hoger, waarbij aangetekend dat in 2007 bekend was dat GLK8 er aan zat te komen. Dat werkte enorm stimulerend op het aantal aanvragen".
Bij Olsthoorn liggen de cijfers ook duidelijk lager: "In 2007 zijn er via ons in totaal 75 bedrijven gecertificeerd. Voor dit jaar ligt dat tot nu toe op 5."

De vier experts hebben voor deze afname wel een verklaring: de regels zijn strenger geworden. Bax (Agro AdviesBuro) zegt hierover: "Het is logisch dat de regels zijn aangescherpt, maar ik denk dat de balans een beetje naar de andere kant is doorgeschoten. Waar bij GLK7 de eisen voor bijna iedereen haalbaar waren, is dat onder GLK8 zeker niet meer het geval." Ook Hooijman (Koenen en Co) vindt de nieuwe eisen zeer pittig. "Anderhalve maand geleden was er bij ons slechts één aanvraag gedaan. Alleen voor twee categorieën, grondteelten en lichtestookteelten, is het volgens mijn berekeningen mogelijk. Maar de verzwaring ten opzichte van GLK7 is dusdanig, dat de overheid hiermee haar eigen doelen voorbij streeft. Het is begrijpelijk dat de overheid vooruitstrevende doelen stelt, wanneer zij hieraan faciliteiten koppelt. Maar ik vrees wel dat we nu, zeker met de hoge gasprijzen, een 'standstill' tegemoet gaan."

Wateropvang en WKK-emissie
Van den Oord (VEK) en Olsthoorn (Flynth) geven aan dat vooral de nieuwe basiseis met betrekking tot wateropvang het voor  veel bedrijven bijna onmogelijk maakt om GLK8 aan te vragen. Olsthoorn: "De eis van regenwateropvang maakt het in het Westen van het land, waar ondergrondse opvang niet mogelijk is en grond schaars, heel moeilijk of te kostbaar om aan deze basiseis te voldoen." Van den Oord beaamt dat: "Voor Westlandse projecten is GLK8 lastig te behalen." Ook Bax merkt dat bij zijn klanten: "De minimale eisen voor de opslag van water zijn omhoog gegaan wat ervoor zorgt dat veel Westlandse bedrijven vanwege de hoge grondprijs en geringe beschikbaarheid van grond een probleem hebben om aan deze eis te voldoen. En dat geldt ook voor de eisen die worden gesteld aan de uitstoot van rookgassen van WKK's. Voor veel bestaande bedrijven is deze eis gewoon niet haalbaar." En Hooijman (Koenen en Co) voegt daaraan toe: "Daarnaast bieden de hoge gasprijzen momenteel ook weinig investeringsruimte."

Verbeteringen
De belangrijkste verbeteringen van GLK8 ten opzichte van GLK7 zijn volgens Olsthoorn de volgende: "De toedeling van minder punten bij meer WKK vermogen is komen te vervallen. Dit maakt meer vermogen en meer milieuwinst mogelijk. Daarnaast is de definitie met betrekking tot het type bedrijf duidelijker geworden." Van den Oord voegt daar nog eens aan toe: "GLK8 beoordeelt de energievoorziening van een tuinbouwbedrijf op basis van het gebruik van de aanwezige installaties en niet meer op het feit dat deze aanwezig zijn."

Oplossing
Hooijman doet een paar suggesties voor een oplossing om uit deze 'impasse' te komen. "Op lange termijn kun je daarbij denken aan het ontwikkelen van nieuwe technieken die energiezuiniger zijn. Met de huidige gasprijzen gaat dat ook zeker gebeuren. Op korte termijn denk ik meer aan het tijdelijk versoepelen van het schema, totdat er goed werkende alternatieven zijn, zodat het vliegwiel ten minste aan de gang kan worden gehouden." En Bax suggereert om nog eens kritisch naar een aantal knellende basiseisen te kijken: "Wij maken ons daar wel zorgen over. Het doel van GLK is toch om nieuwe, milieuvriendelijke ontwikkelingen op dit gebied te stimuleren, maar als je de lat te hoog legt, dan schiet het z'n doel voorbij. Dat gevoel leeft ook zeker bij onze klanten. Kijk, de strenge criteria van GLK8 maken het schema minder functioneel en op dit moment is het voor de meerderheid van de bedrijven lastig om aan de eisen te voldoen."

Nieuwe versie GLK
Vooruitlopend op de feiten wil ook Olsthoorn wel een paar suggesties voor een nieuwe versie van GLK geven. "De eisen van de WKK-emissie zouden mogen worden herzien. Momenteel is dat echt een 'bottleneck' in het schema. Dat geldt ook voor de eisen voor  wateropslag. Dat is vooral relevant voor bedrijven die in een gebied gevestigd zijn waar ondergrondse wateropslag niet mogelijk is en waar bovengrondse wateropslag een te duur grondbeslag inneemt. Ook de eisen met betrekking tot horizontale temperatuurverdeling zouden naar mijn mening mogen worden herzien. De huidige eisen zijn wel erg scherp en in de praktijk zeer moeilijk realiseerbaar."
Volgens Van den Oord zou GLK meer mogen inspelen op het vervangen van oude glasopstanden door nieuwe bedrijven. "Met het vervangen van oude glasopstanden door nieuwe kassen wordt een grote milieuwinst behaald, vooral vergeleken met een "van gras naar glas"-situatie. In combinatie met 'sale and lease back' constructies is schaalvergroting in de glastuinbouw de afgelopen jaren versneld. Daar zou GLK veel meer op mogen inspelen, omdat volgens mij juist daar de grootste milieuwinst te behalen valt."