SMK LEADING COMPETENT BODY

Herziening Smeermiddelen

Eind 2008 maakte de Commissie een begin met de herziening van criteria voor smeermiddelen. SMK voert in opdracht van de Commissie als leading competent body de herziening uit, in samenwerking met IVAM consultancy. Streven is de criteria te actualiseren, realistischer te maken en uit te breiden naar meerdere productgroepen.

Volgens de huidige criteria mogen in smeermiddelen geen stoffen worden gebruikt die tegelijkertijd niet-biologisch afbreekbaar en bioaccumulerend zijn. Het criterium dat deze voorwaarde stelt, blijkt in de praktijk een daadwerkelijke ‘knock-out-eis’ te zijn voor bepaalde typen additieven. Bij de herziening zal daarom de haalbaarheid van dit criterium kritisch worden bekeken omdat het hier om zeer milieubelastende stoffen gaat. Versoepeling van het criterium zal alleen dan zijn geoorloofd als het criterium ook op termijn praktisch onhaalbaar blijkt (als er dus niet kan worden verwacht dat de industrie de komende tijd additieven ontwikkelt die wel aan deze eis kunnen voldoen). Bij de herziening zal tevens worden getracht het Europees Ecolabel smeermiddelen goed aan te laten sluiten bij REACH.

Hernieuwbaarheid
Een ander punt van aandacht is de hernieuwbaarheid van de grondstoffen. De criteria zijn zo opgesteld dat alleen smeermiddelen die voor een belangrijk deel afgeleid zijn van plantaardige oliën en dierlijke vetten (ook als ‘bio-oliën’ bekend) in aanmerking kunnen komen voor het Europees Ecolabel. Het gaat om smeermiddelen die gebruikt worden in toepassingen waaruit diffuse emissies kunnen ontstaan in het milieu (hydraulische oliën, 2-takt oliën en vetten in mobiele installaties). Bio-oliën zijn goed afbreekbaar en vanuit de problematiek van de diffuse verontreiniging te prefereren. Dierlijke vetten zijn een bijproduct dat niet veel wordt gebruikt in smeermiddelen. Plantaardige oliën daarentegen wel. Het gaat hier om allerlei plantaardige oliën, maar dan met name over raapzaad-, soja-en palmolie; hetzelfde soort oliën waaruit ook biodiesel wordt gemaakt. Het gebruik van met name soja-en palmolie is omstreden binnen de discussie over biodiesel. Dit vanwege de milieu-impact van de productie van de grondstoffen. Bij de herziening zal worden bestudeerd:

a) in hoeverre de milieuproblemen die gerelateerd zijn aan biodiesel relevant zijn voor de bio-oliën en indien dit het geval is, of
b) het haalbaar en wenselijk is om eisen te stellen aan de duurzaamheid van de primaire productie van bio-oliën. Het bedrijfsleven volgt de herziening heel aandachtig. Tijdens de 1ste ad hoc working group op 3 maart 2009 waren meer dan 40 bedrijven aanwezig.

Meer info:
Demi Theodori,
projectmanager Europees Ecolabel,
070 358 63 00 – dtheodori@smk.nl