BAROMETER DUURZAME BAKKERIJ EN ZOETWAREN

“MVO voor de hele sector organiseren”

De Vereniging voor de Bakkerij- en Zoetwaren (VBZ) heeft duurzaamheid en continuïteit hoog op de agenda staan. “Als het om dat soort thema’s gaat voelen wij ons erg aangesproken”, zegt directeur Ton Baas. Dat is ook de reden geweest voor de VBZ om partner te worden van MVO-Nederland. “VBZ wil duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord ondernemen meetbaar en traceerbaar maken.” In dit kader is de VBZ, samen met SMK, bezig een duurzaamheidsbarometer te ontwikkelen. Adviesbureau CREM is door SMK gevraagd hiervoor de onderbouwing aan te leveren. De VBZ is initiatiefnemer voor de ontwikkeling van de criteria en draagt financieel bij aan onderzoek en ontwikkeling. “Het past bij de VBZ om kenniscentra om zich heen te verzamelen”, zegt Baas. “Als wij goed faciliteren kan de branche doen waar ze het beste in is: ambachtelijk werken.”

“De overheid verplicht zichzelf om duurzaam in te kopen”, weet Baas. “Als brancheorganisatie voelen wij ons aangesproken hiermee aan de slag te gaan. Dat doen we op verschillende fronten en de Barometer Duurzame Bakkerij en Zoetwaren is hiervoor een prachtig ondersteunend instrument. De bedoeling is dat straks al onze leden op zo’n niveau werken dat ze automatisch op het bronzen niveau zitten, hoewel we niets verplichten.” Voor de VBZ is het niets nieuws om voor haar leden te werken aan duurzame ontwikkeling. “We doen al veel op dit gebied, zoals het aangaan van samenwerkingsverbanden, ontwikkeling van branchegerichte instrumenten, het organiseren van themamiddagen en het uitvoeren van onderzoek.”

Portal
De VBZ heeft een ondernemersportal voor haar leden op het extranet gezet. “Die portal vullen we met input van kenniscentra om ons heen, zoals SMK”, zegt Baas. “Via de portal publiceren wij een soort digitaal handboek voor duurzaam
ondernemen. Daarin kunnen leden stap voor stap hun prestaties op diverse gebieden afvinken: of het nu gaat om een onderwerp als brandveiligheid, milieu of energie. Het werkt als het invullen van een belastingformulier. Eén van de deelgebieden binnen deze portal wordt de Barometer Duurzame Bakkerij en Zoetwaren,” De portal biedt dus een breed pakket en wordt ook gevuld door andere marktpartijen. “Denk aan de ARBO of belangrijke keurmerken voor onze branche als BRC en IFS; die zijn essentieel als je aan de Tesco of Albert Heijn wil leveren”, zegt Baas. “Het gaat dus om het product, maar zeker ook om de mens in de sector. Het is mijn droom dat de VBZ dit soort zaken voor de hele branche in kaart brengt en regelt.”

Proces
Baas vindt het belangrijk dat niet het product een certificaat kan behalen, maar dat het hele proces gecertificeerd wordt. “Dit instrument heeft geen betrekking op een afgebakend en gedefinieerd product.” zegt Baas, “maar op de veelvormige diensten van heel verschillende bedrijven in de bakkerij- en zoetwarenindustrie.” Door het drempelniveau te koppelen aan ‘brons’ op de Barometer zien de bedrijven hun MVO-niveau al snel beloond. “Op deze manier voldoen wij als branchevereniging aan één van onze kerntaken”, vervolgt Baas. “We willen het ondernemen zo gemakkelijk mogelijk maken en een stimulans bieden om daarbij duurzaam te werken.”

People, planet, profit
De directeur van de branchevereniging verwacht nogal wat van de Barometer. “We willen de drie P’s (people, planet en profit) voor onze leden integreren in één systeem. Door bovenwettelijke ARBO-eisen op te nemen, komt ook de mens centraal te staan in de Barometercriteria. Dat is belangrijk: in onze sector werken veel ambachtslieden die alles weten over het product, maar veel minder over de risico’s van het vak. Want vaak is het zwaar werk, niet voor niets staat onze branche hoog in de top-5 van de uitstroom naar de WAO.” People is dus een ander belangrijk item in Barometer. ”De branche is vrij kwetsbaar,”aldus Baas. “Denk bijvoorbeeld aan de link tussen de productie van cacao en kinderarbeidin ontwikkelingslanden. Of reclame voor zoetwaren gericht op kinderen. Afgesproken is dat we dat niet doen voor een leeftijd beneden de zeven jaar en tussen de zeven en twaalf volgens strikte richtlijnen. Ook kun je denken aan energieverbruik, de herkomst van de grondstoffen en de link met voedselveiligheid.”

Milieukeur
Ton Baas is enthousiast over de samenwerking met SMK en hij merkt dat het enthousiaste wederzijds is. “We zijn iets unieks aan het neerzetten”, zegt hij. “En ik merk dat bij SMK hetzelfde gevoel leeft als bij ons. SMK is een professionele organisatie, dat is de reden dat we hen hebben benaderd voor het ontwikkelen van de criteria. We verwachten dan ook dat we met dit instrument de beste toolkit voor onze leden in handen hebben en dat we duurzaamheid in onze branche voor een lange tijd kunnen wegzetten. Daar komt bij dat we, door de Barometer Duurzame Bakkerij en Zoetwaren aan onze branche te koppelen, verwachten dat we minder defensief hoeven te reageren op vragen over duurzaamheid: we zetten als branche zélf belangrijke stappen.”

Verwachtingen
Binnen vijf jaar wil Baas bereikt hebben dat maar liefst 50% van de sector aantoonbaar bezig is met MVO. “Daarbij denk ik ook aan een soort branche-award voor duurzame prestaties, met de koplopers op het podium”, verduidelijkt hij. Het is een ambitieus streven, geeft Baas toe. “Vijf jaar geleden hoefde je niet aan te komen met termen als duurzaam ondernemen. Dat is nu anders: we hebben het momentum mee. Duurzaamheid is alom aanwezig.” Baas wil zich op de komende tijd op de voorlopers richten. “Er is een vuistregel voor het doorvoeren van veranderingen in een sector”, zegt Baas. Zo’n 30% is meteen voor, 40% is neutraal en 30% is tegen. Dat merken we nu ook. Wij richten ons in eerste instantie op de voorlopers.” Onder die voorlopers bevinden zich twee grote spelers: Haribo en Lonka. “Dit zijn bedrijven die al veel aan duurzaamheid doen en ook participeren in pilots”, zegt Baas. “Dit soort aansprekende grote bedrijven kunnen andere ondernemers óók over de streep trekken.” Al met al is de hele branche erbij gebaat dat duidelijk wordt gecommuniceerd dat de bakkerij- en zoetwarenindustrie een goed en eerlijk product levert, denkt Baas. Daarom hield de VBZ op 18 maart het congres ‘Duurzaamheid’ met de slogan: blijft u (toe)kijken of speelt u mee. “De Rijksoverheid die duurzaam inkoopt, retailers die vragen naar duurzame producten, de media-aandacht. Het is nu tijd om in te stappen.”

Ondersteunen van de leden
De Vereniging voor de Bakkerij- en Zoetwarenindustrie (VBZ) is de brancheorganisatie voor fabrikanten van koek, snoep en chocolade. Daarnaast vertegenwoordigt de VBZ fabrikanten van hartige versnaperingen. De VBZ is een belangrijke speler in de markt: de brancheorganisatie heeft 145 leden en een marktdekking van 85%. De VBZ is een fusieclub die in 2000 is ontstaan door de samenvoeging van Verbisco (koek), Nevesuco (snoep) en NSC (chocolade).
De missie van de VBZ is ‘het bevorderen van een maatschappelijk verantwoord, optimaal ondernemersklimaat voor haar leden door actieve belangenbehartiging van de sector’. De VBZ heeft drie werkgebieden: Arbeidsvoorwaarden en rechtspositie, kwaliteit en maatschappij en markt en ondernemerschap. Daarbij voert de VBZ het secretariaat voor de Nederlandse Vereniging voor de Bakkerij (NVB). In de woorden van directeur Ton Baas: “Wij doen alles om de ondernemer te steunen. Bijvoorbeeld met het ondernemersrisicopakket en de CAO Zoetwaren. Wij hebben altijd de mens in de sector centraal staan. Denk bijvoorbeeld aan het sociaal fonds, de ARBO, het pensioen, wetgeving of de relatie voeding en gezondheid.” Ook op de marktkant is de VBZ actief. “We bevorderen de export van de producten van onze leden, bijvoorbeeld op de ISM-beurs in Keulen.”

[Publicatie magazine SMK-Nieuws 63, september 2010]